Czworoboki

Chociaż nie można zaprzeczyć, że na powstanie takich zgrupowań domów wiejskich złożyło się wiele przyczyn pozaestetycznych, nie ulega kwestii, że uświadomiona czy nie uświadomiona wola tworzenia piękna odgrywała w tym procesie niepoślednią rolę. Nie wolno zapominać bowiem, że każdy porządek, gdzie nie wchodzi w grę mechanika, jest wynikiem przede wszystkim potrzeb estetycznych. Nie tylko więc bezpieczeństwem ogniowym, czy w inny podobny sposób, wyjaśnić się da charakterystyczny dla polskiego budownictwa ludowego system oddzielnego stawiania w czworoboku poszczególnych budynków zabudowania gospodarczego, a więc inaczej niż na Zachodzie, gdzie przeważa łączenie ich pod jednym dachem. Polski czworobok ma niewątpliwie estetyczną przewagę nad monotonią układu budynków złączonych w jedną bryłę, co wpływa w poważnym stopniu na malowniczość naszego krajobrazu, tym bardziej, że czworobok ten jest różny w poszczególnych regionach: od stykających się niemal ze sobą i zamykających małe, wewnętrzne podwórko budynków na Podhalu, niekiedy w Górach Świętokrzyskich i Łowickiem do stojących luźno na dużej przestrzeni, często z wyraźnie oddalonym domem mieszkalnym, co jest znamienne dla przeważającej części Polski. Szczególną wymowę estetyczną posiadają rytmiczne zespoły szczytów chat stawianych bokiem krótszym do drogi, spotykane w miasteczkach i wsiach lokowanych na wąskich pasach grunt w zagrodowych. Stosunkowo gęste skupianie domostw w takich osiedlach potęguje jeszcze rytmikę szczytów, ornamentowanych zazwyczaj ozdobną kompozycją desek szalowania, nie mówiąc już o specjalnych elementach dekoracyjnych.

You can skip to the end and leave a response. Pinging is currently not allowed.

Zostaw komentarz

Musisz być zalogowany w celu zostawienia komentarza.

Designed for corportae housing